Predsjednik UBNOR-a i antifašista Bara Đuro Marković govorio je o životu i revolucionarnom putu Jovana Jovanovića Muse, podsjećajući da je rođen 1919. godine u Komarnu, u skromnoj seljačkoj porodici. Još kao mladić uključio se u radnički pokret, a 1939. godine postao je član SKOJ-a. Nakon izbijanja Trinaestojulskog ustanka 1941. godine priključio se Momišićko-tološkoj četi i aktivno učestvovao u borbi protiv okupatora.
„Iako je više puta hapšen i zatvaran, njegov duh nije mogao biti slomljen. U martu 1943. godine primljen je u Komunističku partiju Jugoslavije, a ubrzo potom, izvršavajući partijski zadatak, upao je u četničku zasjedu u Višnjicama. Ranjen je i odveden u logor u Brčelima, odakle je 21. maja 1943. godine izveden na Zlu Goru kod Virpazara i strijeljan”, kazao je Marković.
On je istakao da životni put Muse Jovanovića predstavlja primjer nepokolebljive borbe za slobodu, pravdu i dostojanstvo čovjeka, naglašavajući da njegova žrtva i danas obavezuje da se čuvaju tekovine antifašističke borbe.
Govoreći kod spomen-ploče Ristu Ivanovu Markoviću, Marković je podsjetio na njegovu tragičnu sudbinu, navodeći da ga je, prema istorijskim podacima, četnički nacionalista iz Brčela izdao italijanskim fašistima.
Kod spomenika u Kaluđercu prisutnima se obratio sekretar UBNOR-a Bar Vukan Vujačić, podsjetivši da je riječ o jednom od mjesta najvećeg stradanja u Crmnici tokom Drugog svjetskog rata.
„Ovo je mjesto natopljeno krvlju nevinih i hrabrih ljudi. Tokom 1942. godine fašistički okupator, uz pomoć domaćih izdajnika, ovdje je strijeljao 14 mladih Crmničana. Njihova žrtva ugrađena je u temelje slobode koju danas uživamo i zbog toga imamo odgovornost da njegujemo kulturu sjećanja i čuvamo istorijsku istinu”, kazao je Vujačić.
On je ukazao su pokušaji istorijskog revizionizma sve prisutniji, te da je zato važno da mlađe generacije budu upoznate sa činjenicama o Narodnooslobodilačkoj borbi i vrijednostima antifašizma.
Predstavnici Udruženja poručili su da će nastaviti da obilježavaju značajne datume i mjesta stradanja, smatrajući da je njegovanje kulture sjećanja trajna obaveza prema svima koji su dali živote za slobodu.
Autor: Ivanka Leković, foto: UBNORA